Nhật Bản "rung lắc": Hơn 800 doanh nghiệp phá sản chỉ trong tháng 4 – chuyện gì đang xảy ra ở nền kinh tế lớn thứ 4 thế giới?
Đỗ Thuỳ Trang
Chưa từng có tiền lệ! Nền kinh tế lớn thứ 4 toàn cầu đang chao đảo như… tàu điện ngầm vào giờ cao điểm.
Theo báo cáo mới nhất từ Tokyo Shoko Research công bố ngày 12/5, Nhật Bản ghi nhận hơn 800 doanh nghiệp phá sản chỉ trong tháng 4/2025 – và đó là chưa tính đến những công ty đang “thoi thóp”. Những cái tên này đều có khoản nợ từ 10 triệu yên trở lên, tăng 5,7% so với cùng kỳ năm ngoái. Chủ yếu là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, vốn đã mỏng tài chính lại gặp bão giá và khủng hoảng nhân lực.
Cụ thể, 36 vụ phá sản vì thiếu lao động (so với 25 vụ cùng kỳ năm trước), trong khi 56 vụ do lạm phát vẫn tiếp tục đè nặng. Ngành dịch vụ đứng đầu bảng, với 292 doanh nghiệp “rút ống thở”, ghi nhận kỷ lục buồn trong tháng 4. Ngành xây dựng có 152 vụ, tăng nhẹ, còn bán lẻ vọt lên 106 vụ, tăng sốc 32,5%.
Ngoài bão giá, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản vẫn đang oằn mình vì khoản nợ chất cao như núi từ thời Covid-19. Trong khi đó, thiếu lao động dần trở thành “quốc nạn” mới của xứ hoa anh đào.
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) cũng chẳng giúp tinh thần doanh nghiệp khá khẩm hơn. Kết quả khảo sát Tankan cho thấy, tâm lý kinh doanh của các công ty sản xuất lớn đã xấu đi, đặc biệt trong ngành thép – giảm 10 điểm, sau khi Mỹ “quất” thuế 25% vào mặt hàng thép và nhôm hồi tháng 3. Chỉ số DI giảm từ +14 xuống +12 – chưa tụt dốc không phanh, nhưng cũng đủ khiến doanh nhân Nhật phải… nhíu mày.
Còn về lao động? Một từ thôi: thiếu.
Chỉ số thiếu hụt nhân lực của các công ty vừa và nhỏ là –37 điểm, nghe như con số trong tài khoản ngày cuối tháng vậy. Đáng nói, tình trạng này kéo dài đã đẩy số doanh nghiệp phá sản trong cả năm tài chính 2024 lần đầu tiên vượt mốc 10.000 sau hơn một thập kỷ. Chính xác là 10.144 vụ – tăng 12,1% so với năm 2023.
Không chỉ tiền lương thấp, đồng yên yếu càng làm lao động nước ngoài… "mất hứng". Theo khảo sát của Mynavi Global, tỷ lệ người nước ngoài muốn ở lại Nhật chỉ còn 91%, giảm gần 6% so với năm 2022. Trong khi đó, giá sinh hoạt lại leo thang. Ngay cả công ty dọn phòng Bears – từng yên ổn suốt 18 năm – cũng phải tăng giá dịch vụ đến 20%.
Các chuyên gia cảnh báo: nếu Nhật Bản không nhanh chóng cải thiện mức lương và điều kiện sống, tương lai sẽ khó thu hút thêm lao động ngoại quốc. Ngành công nghệ thông tin – vốn đang thiếu người nghiêm trọng – sẽ còn lao đao hơn.
Nhiều công ty đang phải “gồng mình” trả lương cao để giữ người, nhưng không phải ai cũng có đủ sức. Với doanh nghiệp nhỏ, bài toán tăng lương – giữ nhân viên – cân bằng tài chính đang trở thành tam giác không thể giải.
Vậy nên, nền kinh tế lớn thứ 4 thế giới giờ đây đang chịu những cơn rung chấn từ nhiều phía: chi phí tăng, nhân lực giảm, tâm lý bi quan và môi trường cạnh tranh ngày càng khốc liệt.
Từ khoá
Cùng cộng đồng
Không chỉ là cú bật lợi nhuận gây sốc, Vinpearl đang cho thấy chiến lược dự án và mở rộng thị trường mới chính là “chìa khóa” giúp doanh nghiệp này tăng tốc mạnh giữa bối cảnh ngành du lịch toàn cầu còn nhiều biến số. Xem thêm
Không chỉ trả cổ tức tiền mặt, TCBS tiếp tục chia thêm 20% bằng cổ phiếu ngay trong quý 2/2026. Động thái tăng vốn mạnh cho thấy tham vọng mở rộng, nhưng cũng phản ánh áp lực cạnh tranh trong ngành chứng khoán. Xem thêm
Động thái bán cổ phiếu của ông Đoàn Văn Hiểu Em gây chú ý, nhưng mục đích phía sau lại khá thú vị, lấy tiền… đầu tư tiếp vào chính “con cưng” Điện Máy Xanh trước thềm IPO. Xem thêm
Sau 4 năm vắng bóng cổ tức tiền mặt, Hòa Phát bất ngờ chi gần 3.800 tỷ cho cổ đông. Xem thêm
GELEX đang cho thấy chiến lược đẩy mạnh dự án hạ tầng, công nghiệp và bất động sản là “động cơ” phía sau kết quả kinh doanh quý 1/2026. Xem thêm
Quý I/2026, Thế Giới Di Động ghi nhận lợi nhuận cao nhất lịch sử với gần 2.758 tỷ đồng. Không chỉ tăng trưởng doanh thu, bài toán tối ưu vận hành mới là “chìa khóa vàng”. Xem thêm
Sau TP.HCM với quỹ đầu tư mạo hiểm 500 tỷ đồng, Hà Nội cũng chính thức nhập cuộc với HVCF 230 tỷ – cuộc đua “bơm vốn mồi” cho startup công nghệ đang nóng lên. Xem thêm
Samsung, SK, LG và Lotte cùng xuất hiện trong phái đoàn Tổng thống Hàn Quốc – dấu hiệu rõ ràng cho một làn sóng đầu tư chiến lược mới. Xem thêm
Không chỉ là câu chuyện “cha truyền con nối”, Novaland đang bước vào một giai đoạn tái cấu trúc và thay đổi mô hình quản trị đáng chú ý. Xem thêm
Không muốn “an phận tầm trung”, Chứng khoán Tiên Phong bổ nhiệm CEO mới và đặt mục tiêu tăng trưởng mạnh trong 3 năm tới. Xem thêm
Lần đầu tiên sau gần một thập kỷ, một ngân hàng 100% vốn nước ngoài được cấp phép tại Việt Nam, mở ra cuộc chơi mới ở mảng SME. Xem thêm
Thương vụ Kokuyo – Thiên Long không chỉ là bán vốn, mà là bài toán “giữ thương hiệu, mở đường toàn cầu”. Xem thêm
Sá xị Chương Dương (SCD) – cái tên từng là "vua" đồ uống một thời tại miền Nam – giờ đây đang đứng trước bờ vực giải thể hoặc phải "sang tay" toàn bộ tài sản để tồn tại. Xem thêm
Sau nhiều năm xử lý tồn đọng, Sacombank bắt đầu nói chuyện “đổi tên – đổi nhà – đổi cuộc chơi” với mục tiêu lợi nhuận 8.100 tỷ trong 2026. Xem thêm
Từ lợi nhuận tăng 30% đến kế hoạch chạm ngưỡng 1 triệu tỷ tài sản, SHB đang cho thấy một cú “lột xác” không chỉ ở hình ảnh mà cả chiến lược tăng trưởng. Xem thêm
Chào anh em, phiên 22/04 đúng là một màn "đánh úp" đầy bất ngờ! Trong khi VN-Index hiên ngang tăng hơn 23 điểm nhờ "họ" Vingroup làm trụ đỡ, thì phía sau hậu trường, một "thế lực" lớn đã lặng lẽ ra tay. Đó chính là bộ phận Tự doanh của các công ty chứng khoán (CTCK). Xem thêm
Xem thêm
Có thể bạn biết
Xem tất cả
Nguyễn Việt Anh
Trần Văn hiệp
NGUYỄN ANH PHONG
trần văn tú
